Evlilik Cüzdanı Nedir?
Evlilik cüzdanının resmi adı Uluslararası Aile Cüzdanı’dır. Bordo kapaklı, defter biçiminde bir belgedir ve üzerindeki başlık Türkçenin yanı sıra Fransızca da yazılıdır. Bunun sebebi belgenin uluslararası bir örneğe göre düzenlenmesidir; yurt dışındaki resmi işlemlerde de aile bağını gösterebilmesi için çok dilli hazırlanır.
Cüzdan yalnız evliliğin kaydı değildir. İçinde eşlerin kimlik bilgileri, evlilik tarihi ve sonradan doğan çocukların kayıtları yer alır. Yani aile büyüdükçe belge de güncellenir.
Belge çoğu zaman nikâh töreninin sonunda evlendirme memuru tarafından çifte verilir. Nikâh gününün akışını ve masada ne olacağını nikâh töreni ve şahitlik yazısında adım adım anlattık.
Kimler Başvurabilir?
Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü’nün düzenlemesine göre cüzdan şu durumlarda verilir:
- Nikâh sırasında evlenen çifte
- Evlendiği hâlde cüzdanını hiç almamış olanlara
- Evlilik yoluyla Türk vatandaşlığını kazananlara
- Cüzdanını kaybedenlere ya da cüzdanı yıpranmış olanlara
Başvuru için eşlerden birinin gitmesi yeterlidir; ikisinin birlikte gitme zorunluluğu yoktur. Cüzdan, eşlerden birine ya da vekiline teslim edilir.
Başvuru İçin Gerekenler
Yanınızda bulunması gerekenler şunlardır:
- Kimlik kartı
- Eşlerin her biri için son altı ay içinde çekilmiş ikişer vesikalık fotoğraf
- Kayıp nedeniyle başvuruyorsanız ayrıca talep belgesi
Fotoğraf en sık atlanan maddedir. Her iki eş için de ikişer adet istenir; yani toplamda dört fotoğrafla gitmek gerekir. Fotoğrafların altı aydan eski olmaması da aranan bir şarttır, eski bir vesikalıkla gidildiğinde işlem tamamlanmayabilir.
Evlilik öncesinde tamamlanması gereken diğer evrakları ve sağlık raporu adımını evlilik için gerekli evraklar yazısında topladık.
Nereye Başvurulur?
Başvuru yerleşim yerinizin bağlı olduğu ilçe nüfus müdürlüğüne yapılır. Nikâh sırasında alınacaksa evlendirme dairesi zaten cüzdanı düzenler, ayrıca bir yere gitmeniz gerekmez.
Kayıp nedeniyle başvuruda, oturduğunuz yerin muhtarlığından ya da resmi bir kurumda çalışıyorsanız kurumunuzun yetkilisinden alınacak talep belgesi istenir. Bu belgeyi önceden hazırlamak, nüfus müdürlüğüne ikinci kez gitmenizi önler.
Cüzdan verilirken değerli kâğıt bedeli alınır. Bu tutar her yıl yeniden belirlendiği için burada rakam yazmıyoruz; gitmeden önce bağlı olduğunuz nüfus müdürlüğünden güncel tutarı teyit etmeniz en doğrusu olur.
Kayıp ve Yıpranma Durumu
Cüzdan kaybolduğunda yenisi düzenlenir; evliliğiniz nüfus kayıtlarında zaten kayıtlı olduğu için kaybolan belge hak kaybına yol açmaz. İzlenecek yol şudur:
- Muhtarlıktan ya da çalıştığınız resmi kurumdan talep belgesini alın.
- Eşlere ait ikişer vesikalık fotoğrafı hazırlayın.
- Kimliğinizle birlikte ilçe nüfus müdürlüğüne başvurun.
Cüzdan yırtılmış ya da okunamaz hale gelmişse yenisi düzenlenirken eski cüzdan teslim alınır. Yani yıpranmış belgeyi atmayın, yanınızda götürün.
Evlilik sonrası soyadı tercihi, nüfus kaydının güncellenmesi ve kimlik yenileme işlemlerini evlilikte soyadı değişikliği yazısında ayrı ayrı ele aldık.
Yurt Dışındaki Vatandaşlar
Yurt dışında yaşayan vatandaşlar cüzdanlarını bulundukları ülkedeki Türk dış temsilciliklerinden temin edebilir. İstenen belgeler ve fotoğraf şartı Türkiye’dekiyle aynıdır; farklı olan yalnız başvurunun yapıldığı makamdır.
Yabancı uyruklu bir eşle evlilik söz konusuysa, evlilik öncesinde tamamlanması gereken ek belgeler ve tercüme/apostil adımları vardır. Bu süreci yabancı uyruklu ile evlilik yazısında anlattık.
Düğün ve nikâh hazırlığının tamamını takvime yaymak için düğün planlayıcı aracını kullanabilir, resmi işlemleri de ayrı bir adım olarak listeye ekleyebilirsiniz.



